Atatürk Okulu > Halkçılık Dersleri
14-01-2017
ATATÜRK’TEN AYDINLARA ÖĞÜTLER

1- Geri Kalışımızın Ana Sebebi Halk ve Aydın Arasındaki Uyumsuzluktur: Aydınlara öğütlerimi üç gruba ayırarak veriyorum: Görevler, yöntem, eylemler. Birincisiyle başlıyorum: Ben milletçe neden geri kaldık diye çok düşündüm.  Gördüm ki, türlü türlüdür sebepleri. Ancak bunlar arasında öyle biri vardı ki milletimizin, özellikle aydınlarımızın dikkatle, büyük önem vererek göz önüne alması gerekiyordu. Bu sebep ilerleyemeyişimizin, geride kalışımızın, ülkemizin baştanbaşa bir harabeye dönmüş olmasının asıl sebebiydi. Bu ana sebep aydınlarımızla halk arasındaki uyum yokluğudur.

2- Başarı İçin Temel Koşul Aydın Sınıfı İle Halkın Zihniyeti Arasında Uyum Sağlamaktır: Başarı için vazgeçilmez koşul, demek ki aydın sınıfın ve halkın zihniyet ve hedefleri arasında doğal bir uyum olmasıdır. Ülkeyi kurtarmak için bu iki zihniyet arasındaki ayrılığı durdurmak gerekir. Yürümeye başlamadan önce bu iki zihniyet arasında uyum sağlanmalıdır. Bunun için de halk kitlesi biraz yürümesini hızlandırmalı, biraz da aydınlar çok hızlı gitmemelidir. 

3- Aydınlar Millî Birlik ve Ulusal Varlığımız İçin Çalışmalıdır: Bu ana görev dışında aydınlarımızın başka görevleri de vardır. Bunlardan ilki halkımıza vatan ve millet fikirleri vermekle beraber, bütün milleti tek bir vücut haline getirmek için çalışmak, rakip milletlere karşı ulusal varlığımızı korumak için gerekli olan araçları sağlamaktır.

4- Aydınlar Halkın İlerleme ve Yenilik Arzusunu Tatmin Etmelidir: İkincisi, aydınlar halkın ilerleme ve yenilik arzusunu tatmin etmelidir. Bizim milletimiz ilerlemeye, yeniliğe, gelişmeye son derecede yetenekli ve istekli bir toplumdur. Ülkemin birçok yerinde hep bu duyarlığı, bu yüksek uyanıklığı ve dikkati gördüm. Aydınlar milletin bu özlemini, bu arzusunu tatmin etmeyi resmî ve günlük görevleri dışında, onun üzerinde yüce ve ulusal bir görev olarak görmelidir.

5- Aydınlar Milletin Geleceğini Güvence Altına Almak İçin Çalışır: Ekleyeceğim üçüncü husus da şudur ki, geleceğin yüksek ufuklarından doğmaya başlayan güneş, yüzyıllardan beri ıstırap çeken milletlerin talihidir. Bu talihin artık bir daha kara bulutlara bürünmemesi, milletlerin ve onların öncülerinin özen ve özverisine bağlıdır. Aydınlar bu alanda da gerekli özveri ve çalışmayı ortaya koymalıdır.

* ** *

6- Milleti Kurtarabilecek Yurtsever Aydınlar Bir Araya Gelmelidir: Peki, yukarda saydığım dört hizmeti gerçekleştirmek için aydınlar nasıl bir yol izlemelidir? Üç yanıtım var. Birincisi, benim ve hepimizin düşünmeye mecbur olduğumuz şey, gerçekten bu ülke ve milleti kurtarabilecek beyinlerin, vatanseverlerin bir araya gelmesini sağlamaktır. Bu erdemlere sahip olan insanlar her nerede ise ve her ne ise bunu yapmak ve milletin yazgısını tayin ettirdiğimiz meclisin içine koymak lâzımdır. 

7- Aydınlar Hedeflerini ve Ne Yapacaklarını Önceden Belirlemeli,  Halkın Kabul Edebileceği Bir Hale Getirmelidir: Aydınlar hizmet için önceden hazırlık yapmalıdır. Şöyle ki, aydınlarımız ve gençlerimiz hangi hedeflere,  ne için yürüdüklerini ve ne yapacaklarını önce kendi zihinlerinde iyice kararlaştırmalı, onları halk tarafından iyice sindirilebilir ve kabul edilebilir bir hale getirmelidir. Ancak ondan sonradır ki, fikirlerini ortaya atmalıdır.

8- Aydınlar Asıl Temeli Kendi İçimizden Çıkarmalıdır: Aydınlar; milletimize gideceği yolu gösterirken, dünyanın her türlü biliminden, her türlü buluş ve ilerlemelerinden faydalanmalı; fakat asıl temeli kendi içimizden çıkarmalıdır.  Halka telkin edecekleri fikirleri halkın ruh ve vicdanından almış olmalıdırlar.

* ** *

9- Milletin Kurtuluşu Aydınların Milleti Aydınlatması ve Uyarmasıyla Mümkün Olur: Aydınlar yukardaki dört hizmeti gerçekleştirmek için hangi işleri yapacak, hangi faaliyetlerde bulunacaklardır? Bu iş ve faaliyetleri de dört başlık altında toplayabilirim: Aydınlatma, kaynaşma, örgütlenme, merkezler kurma. Aydınlatma ile başlayalım: Milletimizin, içine düşürüldüğü ölüm çukurundan kurtulması, nasıl mümkün olmuştur? Elbette, milletin aydınlarının her olayda, her vakada milleti aydınlatmaları ve uyarmaları, milleti daima genel hedefe yöneltmeleri sayesinde mümkün olmuştur. Biz bugünkü noktaya bu sayede, bütün aydınların yardımı, bütün kuvvetlerin birleştirilmesi sayesinde ulaştık.

10- Aydınlar Halkla Kaynaşmalı, Bütünleşmeli, Sorunlarına Çare Bulmaya Çalışmalıdır: İkincisi, bir aydın kendini halktan biri olarak görür. Halkıyla, hemdert oldur, kaynaşır. Hem halktan esinlenir, hem halkı aydınlatır.  Tepeden tırnağa, yurdunun ve halkın acısını ve yoksulluğunu hisseder.  Halkın derin kaynaklarını sezer. Ve bu kaynaklardan devrimlerinin ilkelerini örer. Ortaçağ düzeninden çıkış yollarını arar. Yoksulluğa, geriliğe ve karanlığa savaş açar. Devletin halka yönelmesi, elinden tutması için çalışır.

11- Aydınlar Teşkilatlanması İçin Halka Telkinde Bulunmalı, Ona Yardımcı Olmalıdır: Üçüncüsü, aydınlarımızın bir görevi de teşkilatlanma konusunda halkı uyarmak, ona yardımcı olmaktır. Millî varlığımızın biricik dayanak noktası olan teşkilatın lüzumu ve şekillenmesi konusunda, uygun bir dil ile onlara gerekli olan telkinlerde bulunmak her vatansever ve aydın kişinin görevidir.

12- Aydınlar Ülkede Kültür Merkezleri Kurmalıdır: Dördüncüsü, aydın kişilerin her biri gidebileceği çevrelerde başlı başına bir dünya vücuda getirebilir. Ülkenin içinde yalnız bir yerde değil, birçok yerde ışık merkezi, kültür merkezi meydana getirmeli ki, halk bilinçlensin, doğru düşünsün, iyi işler yapsın, mutlu olsun.

* ** *

13- Aydınlar Görevlerini İki Nedenden Dolayı Yaparlar: Ülkenin bütün vicdanlı ve namuslu aydınları, kendilerine düşen görevleri iki nedenden dolayı benimser ve yerine getirirler: Öncelikle bilirler ki, bu milletin ve ülkenin birer evladıdırlar. İkincisi, üyesi oldukları toplumun uygarlık dünyasında değerini ve derecesini yükselttikçe, bunun kendileri için ne derece onur ve mutluluk vesilesi olacağını düşünürler. 

Copyright © Prof. Dr. Cihan Dura